ظرفیت های مغفول ایران برای تبدیل به برند گردشگری رمضان جهان

تقارن ماه مبارک رمضان با تعطیلات نوروز و سفرهای 10 روزه فرصتی ویژه برای رونق گردشگری رمضان است. ضمن آنکه گردشگری رمضان برای کشوری چون ایران فرصت طلایی برای مقابله با ایران هراسی و بهره مندی از بازار یک میلیارد نفری گردشگران مسلمانان سرتاسر جهان تلقی می شود

توریسم آنلاین: هما حاصلی، توریسم/  گردشگری رمضان برندی  آشنا و محبوب در کشورهایی از جمله مالزی ،امارات، ترکیه و حتی بسیاری کشورهای غیر مسلمان مثل انگلیس و ژاپن است.

روی ماه خدا، هویدا شد. ماهی پراز برکت وسرشارازایمان و معنویت . سحرهایی پراز لحظات معصومانه نیایش، ظهرهایی روشن از بانگ الله اکبر و غروب هایی سربلند که با صدای ربنا و افطار،  لبخند خدا بر بندگان مخلصش جاری می شود.

رمضان از شمال تا جنوب ، از شرق تا غرب در سرزمین مان با آیین ها ونواها و  سفره های متنوع و جذاب اقوام خدادوست و مهربان همراه است. در بسیاری شهرها و روستاهای کشور برخی خوراکی ها مختص ماه رمضان بوده  و جالب اینجاست که  بر خلاف آنچه که ازرمضان به عنوان ماه روزه داری و تحمل گرسنگی در ذهن است یکی از ویژگی های جذاب این ماه مبارک سفره های افطار و سحری و تنوع دلچسب خوراکی هاست.

از رشته خوشکار، انواع  فرنی، مسقطی، ، نان‌های روغنی ،شیربرنج، هلیم، حلوای سیاه ،بژی‌برساق و حریصه،نان‌های تاوه‌ای ،کولیره، نان جشن، هلیم ایلام  ،آش عباسعلی با روغن کرمانشاهی  گرفته تا  نان کماج حلوازرده رنگین ، انگشت‌پیچ ، دیماج ، لگیمات با قهوه تلخ  ،نان تموشی  ، ،نان ریخته ،خرما روغنی، آش‌های محلی، هلیم و حریصه ،آش شله‌قلمکار، شله‌زرد ، دیزی تنوری و خورش چغندر ، نان فطیر، آش بی‌بی سه‌شنبه و  ترحلوای ،کاکولی، بت ماش،آش بلغورشیر تنها فهرست کوچکی از خوشمزه‌ترین افطارهای ماه رمضان در شهرهای ایران هستند.

رمضان درکشورهای مسلمان و حتی در برخی کشورهای غیر مسلمان ایامی خاص  و به مثابه یک جاذبه گردشگری تلقی می شود . تا جایی که گردشگری رمضان برندی  آشنا و محبوب در کشورهایی از جمله مالزی ،امارات، ترکیه و حتی بسیاری کشورهای غیر مسلمان مثل انگلیس و ژاپن است و گردشگران در این ماه برای گذراندن مطلوب تر ایام روزه داری به این کشورها سفر می کنند ؛ مقوله ای که در ایران به عنوان کشوری اسلامی با ظرفیت های عظیم گردشگری حلال رونق چندانی ندارد.

گردشگری رمضان در کشورهای جهان

همانطور که گفتیم رمضان بهانه سفر به برخی کشورهاست و گردشگران مسلمان و حتی غیر مسلمان برای استفاده از حال و هوای خاص این ماه در این ایام برای سفر به این کشورها برنامه ریزی می کنند که در این جا چند مورد را من باب مثال ذکر می کنیم.

از مالزی شروع می کنیم ؛ کشوری که با وجود گرما و رطوبت بالای شهرها در این ماه، آن را بهشت ماه رمضان می‌دانند. خدمات حرفه‌ای هتل‌ها، بازارهای شبانه و اغذیه خیابانی و متنوع ،مساجد بزرگ و مدرن، حراجی‌ها و فروش‌های ویژه ماه رمضان از جذابیت‌های گردشگری رمضان در مالزی است. مردم محلی و خانواده‌ها، گردشگران را به مراسم‌های افطار و جشن‌های خود که شامل رقص‌های سنتی است دعوت می‌کنند.

در کشورهای دیگری چون انگلستان و اسپانیا  نیز با راه اندازی بازارهای عربی، غذاهای کنار خیابانی هنگام افطار، شیرینی فروشی‌های لبنانی و فعالیت فوق‌العاده مساجد و نصب نشان حلال بر هتل ها از گردشگران رمضان پذیرایی می کنند.

آغاز و پایان روزه‌داری با صدای توپ وسفره های افطاری دسته جمعی ،روشن کردن فانوس‌، رونق گردشگری شبانه و برپایی چادر های رمضان در خیابان ها و پذیرایی شبانه از روزه داران با  انواع غذاها و نوشیدنی‌ها  و انواع بازی‌ها در کشورهایی چون امارات ، مراکش ، مصر و اردن مرسوم است.

ظرفیت های ایران  در گردشگری رمضان

گرچه ایران نیز در سال های اخیر با اقدام هتل‌ها نسبت به پذیرایی در وعده سحر و افطار و فعالیت آژانس‌ها در خصوص پکیج تورهای ۱۰ روز و یا بیشتر در ماه رمضان، وجود راهنمایان محلی برای آشنا کردن میهمانان روزه‌دار با فرهنگ و آداب سنتی رمضان در ایران و برگزاری طرح‌ها و جشنواره‌های افطار تا سحر و از همه شاخص تر سفره گسترده افطاری در حرم امام رضا(ع) در مشهد  قدم هایی در این زمینه برداشته است اما هنوز به نسبت ظرفیت های گسترده خود سهم چندانی از بازار جهانی گردشگری رمضان ندارد.

در یکی از نمایشگاههای گردشگری در شیراز رسنا مصطفی مدیرکل بخش خاورمیانه توریسم مالزی گفتگو می کردم و در پاسخم که پرسیدم راز موفقیت مالزی در جذب گردشگران رمضان چیست و چه توصیه ای برای رواج این نوع گردشگری در ایران دارد  با اشاره به تجربه موفق مالزی در جذب  گردشگران رمضان  با تکیه بر تنوع غذایی این کشور گفت: «ایران با ارائه خوراکی های سنتی و ایجاد بازارچه های خوراک  رمضان  می تواند به گردشگری رمضان رونق دهد.برای رونق این نوع گردشگری در شیراز می توان از فستیوال های غذا استفاده کرد و در ماه رمضان بازارچه‌های رمضان با غذاهای سنتی برپا شود که می‌تواند تبلیغ خوبی برای این نوع گردشگری برای شیراز باشد، چراکه غذاهای سنتی شیراز بسیار خوشمزه هستند.»

شهرهای مختلف  ایران هر کدام به تنهایی ظرفیت های بسیاری برای توسعه و تبدیل به برند  گردشگری رمضان دارند. من باب مثال شیراز به عنوان شهری گردشگر پذیر دارای ظرفیت های قابل توجه برای تبدیل به شهرمقصد گردشگران مسلمان جهان درماه مبارک رمضان است. جدا از آب و هوای مطبوع و اماکن دیدنی و معنوی چون حرم مطهر شاه چراغ(ع) ، سید علاالدین حسین و حرم امامزادگان ، همان طوری که رسنا مصطفی اشاره کرده است سفره خوراک سنتی آن ظرفیتی ویژه برای جذب گردشگران رمضان است.

جالب اینجاست شاعرمعروف  و محبوب معاصرشیرازی،  بیژن سمندردر شعر«سفره شیراز» به بیش از صد نوع خوراک،دسر و نوشیدنی شیرازی اشاره کرده است که می تواند خود بهانه برگزاری بزرگترین فستیوال و بازارچه  خوراک و نوشیدنی درشب های رمضانی شیراز و تبدیل آن به محبوب ترین برند جهانی گردشگری رمضان باشد.

سفره شیرازوغروب های باصفای شاهچراغ و خلوت انس حافظیه و نسیم دل انگیز وزان از باغ های جهانی این شهر همه و همه فرصت های مغفولی است که با بهره گیری از آنها می توان محدودیت سفر به ایران از جمله تصاویر سیاه ایران هراسی را در هم شکست و بزرگترین سفره افطار را در شیراز پهن کرد.

وسر انجام آنکه در اقصا نقاط کشور وجود مساجد زیبا و تاریخی ، حرم امامزادگان واجب التعظیم ، وسعت جغرافیائی و فرهنگی متنوع اقوام مختلف که  هرکدام بنا به اقلیم  و داشته‌های موجود در منطقه سکونتشان، سفره رنگین خاص خود را دارند ،با  نقاره زنی، نواختن ساز‌های کوبه ای، شب زنده داریهای شب‌های قدر، سفره‌های نذری، آیین‌های سحر و افطار همه  تنها بخشی از داشته های منحصربفرد  کشور برای برگزاری جشنواره  های مردمی و کارناوال های شادی در شب های روشن رمضان هستند.

نورپردازی و چراغانی های ویژه ، ایجاد بازارچه ها ی غذا ،پخش نواهای نوستالژیک افطار و سحر ، پذیرایی با بسته های ساده افطاری در ایستگاه های مترو، اماکن گردشگری و زیارتگاه ها و  اماکن پر رفت و آمد می‌تواند شور و نشاط میهمانی جمعی بین مردم و گردشگران ایجاد کند.

تقارن ماه مبارک رمضان با تعطیلات نوروز و سفرهای 10 روزه فرصتی ویژه برای رونق گردشگری رمضان است. ضمن آنکه گردشگری رمضان برای کشوری چون ایران فرصت طلایی برای مقابله با ایران هراسی و بهره مندی از بازار یک میلیاردنفری گردشگران مسلمانان سرتاسر جهان تلقی می شود که همه فعالان این حوزه اعم از مسوولان و دست‌اندرکاران وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، رایزن‌های فرهنگی سازمان فرهنگ و ارتباطات، دفاتر اطلاع‌رسانی گردشگری ایران، آژانس‌های گردشگری  باید به صورت جدی و هدفمند برای رونق آن برنامه ریزی کنند.سفر نوروزی